Το αμερικάνικο συγκρότημα ή καλύτερα ντουέτο των Steely Dan, σχηματίστηκε στη Ν.Υόρκη το 1971 από τους Walter Becker κιθάρα/μπάσο/τραγούδι και Donald Fagen πλήκτρα/τραγούδι και στο μεγαλύτερο μέρος της καριέρας τους, επέλεξαν να μην εμφανίζονται ζωντανά παρά μόνο σε studio ηχογραφήσεις, πάντα μόνοι τους, έχοντας δίπλα τους καλούς session μουσικούς. Μια τυχαία γνωριμία το 1967 στο Bard College, του Annandale-on-Hudson της Νέας Υόρκης, τούς έφερε μαζί, με τον Donald Fagen να θυμάται: “ Πέρναγα έξω από το καφέ The Red Balloon όταν άκουσα τον Becker να εξασκείται στην ηλεκτρική κιθάρα. Ακουγόταν σαν μαύρος, με πολύ επαγγελματισμό και τον ρώτησα αν ήθελε να παίξει σε συγκρότημα». Σύντομα ανακάλυψαν ότι είχαν κοινά μουσικά ενδιαφέροντα κι άρχισαν να παίζουν σε τοπικά συγκροτήματα όπως στους Don Fagen Jazz Trio, Bad Rock Group και αργότερα στους Leather Canary, όπου ντράμερ ήταν ο ηθοποιός Chevy Chase. Έπαιζαν διασκευές Rolling Stones, Moby Grape και Willie Dixon αλλά και δικά τους. Σε μια προσπάθεια τους να δώσουν τα τραγούδια τους σε κάποιον agent έπεσαν στα χέρια του Kenny Vance (των Jay and the Americans), που έδειξε ενδιαφέρον για τη μουσική τους, κάτι που έφερε τα κομμάτια τους στο soundtrack της ταινίας χαμηλού προϋπολογισμού (με τους Richard Pryor και Robert Downey Sr.), You've Got to Walk It Like You Talk It or You'll Lose That Beat. Ο Becker αργότερα είπε: «Το κάναμε για τα χρήματα». Σύντομα βρέθηκαν να παίζουν στην περιοδεία των Jay and the Americans για περίπου ενάμιση χρόνο, με 100 δολάρια ανά συναυλία, αλλά στα μισά της περιοδεία, ο μάνατζερ των Jay and the Americans μείωσε τους μισθούς τους στο μισό. Ο τραγουδιστής του συγκροτήματος, Jay Black, αποκάλεσε τους Becker και Fagen "τους Manson και Starkweather του rock’n’roll, αναφερόμενος στον αρχηγό της αίρεσης Charles Manson και τον δολοφόνο του, Charles Starkweather.
Οι 2 μουσικοί έχουν επιστρέψει στο Brooklyn όπου για καλή τους τύχη η Barbra Streisand ηχογράφησε το τραγούδι τους I Mean to Shine (για το άλμπουμ Barbra Joan Streisand 1971). Η τύχη τους άλλαξε όταν ένας από τους συνεργάτες του ατζέντη που είχε ακούσει τη μουσική τους, τους κάλεσε να πάνε στο Λος Άντζελες και να τους κάνει παραγωγή στο πρώτο τους άλμπουμ για την ABC Records. Το Can't Buy a Thrill (1972, Νο 17 Αμερική, Νο 38 Μ.Βρετανία), γνώρισε ανέλπιστη επιτυχία στην χώρα τους αλλά και στη Μ.Βρετανία, παρουσιάζοντας ένα ξεχωριστό δικό τους ύφος με πολλά στοιχεία jazzy και soft rock, ντυμένα με καλαίσθητους στίχους. Ο τίτλος προέρχεται από ένα στίχο του Dylan του τραγουδιού του It Takes a Lot to Laugh, It Takes a Train to Cry. Το άλμπουμ έβγαλε 2 μεγάλες επιτυχίες (κάθε άλμπουμ έβγαζε μια μεγάλη επιτυχία, συνήθως χορευτική!), τα Do It Again(Νο6 ) και Reelin' In the Years(Νο11).
Τι καλύτερο για ένα πρωτοεμφανιζόμενο συγκρότημα να έχει 2 μεγάλες επιτυχίες κι ένα πρώτο καλό δίσκο στην αγορά! Οι Walter Becker/Donald Fagen, σύντομα κατάλαβαν ότι δεν μπορούν να σταθούν μόνοι τους κι ανέπτυξαν ένα δυνατόν κύκλο session μουσικών, έχοντας πάρει το όνομα Steely Dan, από την ονομασία ενός επαναστατικού ατμοκίνητου δονητή που αναφέρεται στο μυθιστόρημα του William S. Burroughs, Naked Lunch!!! Αν και ο Donlad Fagen ήταν καλός τραγουδιστής, τα τραγούδια ερμήνευε ο David Palmer, λόγω του φόβου του Fagen ότι επάνω στη σκηνή δεν θα τα κατάφερνε.
Το δεύτερο άλμπουμ τους Countdown to Ecstasy(1973, Νο35 Αμερική), δεν τα πήγε τόσο καλά εμπορικά τουλάχιστον όσο το Cant Buy a Thrill, με τους Becker και Fagen να πιστεύουν ότι οι πωλήσεις του ήταν χαμηλές επειδή είχε ηχογραφηθεί βιαστικά σε περιοδεία. Τα 2 singles ήταν τα Show Biz Kids και My Old School, που δεν τα πήγαν καλά, όσο τα My Old School και Bodhisattva, που παίχτηκαν από το αμερικάνικο ραδιόφωνο. Ο τίτλος Το Countdown to Ecstasy προήλθε από ένα δικό τους αστείο σχετικά με συζητήσεις που είχαν να κάνουν με την πνευματικότητα και ο ήχος του είχε έντονο jazz στοιχείο, με τον κιθαρίστα Jeff "Skunk" Baxter να αναλαμβάνει ηγετικό ρόλο.
Η κυκλοφορία του τρίτου άλμπουμ τους Pretzel Logic (1974, Νο 8 Αμερική, Νο37 Μ.Βρετανία), συνοδεύτηκε από τη μεγαλύτερη single επιτυχία τους που ήταν το , Rikki Don't Lose That Number (No.4 Αμερική) αλλά και η διασκευή στην παλιά επιτυχία των Duke Ellington και James "Bubber" Miley, East St. Louis Toodle-Oo.
Με τους Jeff "Skunk" Baxter και Denny Dias στις κιθάρες, οι Steely Dan προσκαλούν μαζί τους Michael McDonald πλήκτρα/τραγούδι από τους Doobie Brothers, Jeff Porcaro(αργότερα στους Toto), Jim Gordon (από τους Derek and the Dominos), David Frank Paich (αργότερα Toto), Timothy B. Schmit (Toto, Poco) κ.α., με τους Becker και Fagen να οδηγούν τους μουσικούς σε εξάντληση, ζητώντας τους να παίξουν ένα κομμάτι 30 και 40 φορές, ώσπου να ικανοποιηθούν. Το Pretzel Logic περιέχει μικρότερα σε διάρκεια τραγούδια, με τη μουσική να χαρακτηρίζεται από αρμονίες και φράσεις bop καθώς είχαν καταφέρει να ενσωματώσουν την jazz μουσική τους, στο μουσικό ύφος της δεκαετίας του 70. Το παίξιμο της κιθάρας του Baxter βασίστηκε σε επιρροές jazz και Rock’n’roll και η ορχηστρική διασκευή του East St. Louis Toodle-Oo του Duke Ellington, είναι κλασικά παραδείγματα. Η φωτογραφία εξωφύλλου, απεικονίζει έναν πωλητή πρέτσελ από τη Νέα Υόρκη και τραβήχτηκε στη δυτική πλευρά της Πέμπτης Λεωφόρου και της 79ης Οδού, ακριβώς πάνω από την 79η Οδό Transverse (τον δρόμο που διασχίζει το Σέντραλ Παρκ), στην είσοδο του πάρκου που ονομάζεται Miners' Gate.
Το συγκρότημα ήταν πλέον πολύ γνωστό και οι κριτικοί τους θαύμαζαν. Η κυκλοφορία του τέταρτου άλμπουμ τους Katy Lied (1975, Νο 13 Αμερική) έφερε πάλι τον Michael McDonald στα φωνητικά και μια πλειάδα session μουσικών όπως τους Denny Dias (αρχικό μέλος), Rick Derringer, Elliott Randall, Larry Carlton, Michael Omartian, David Paich και Jeff Porcaro. Πρώτο single το Black Friday, με τους κριτικούς να το χαρακτηρίζουν σαν το καλύτερο μέχρι εκείνη τη στιγμή άλμπουμ τους. Ο Donald Fagen χαρακτήρισε τον κιθαρίστα Larry Carlton σαν τον καλύτερο κιθαρίστα που έπαιξε μαζί τους!
Τον Μάιο του 1976 κυκλοφόρησαν τοThe Royal Scam(Νο15 Αμερική), με την κιθάρα να είναι σε πρώτο πλάνο. Στη Μ.Βρετανία, το συγκρότημα κυκλοφόρησε με επιτυχία Haitian Divorce (Top 20) που βοήθησε τις πωλήσεις του. Ακολούθησε το εξαιρετικό Aja(1977, Νο 3 Αμερική, Νο5 Μ.Βρετανία), με έντονες τις jazz επιρροές, καθιστώντας το, το πρώτο άλμπουμ τους με πωλήσεις άνω του 1.000.000 αντιτύπων.
![]() |
| Οι Steely Dan με τη σύνθεση του Countdown to Ecstacy |
Πρώτο single ήταν το Peg, με φωνητικά του Michael McDonald (Νο 11) κι ακολούθησαν τα Josie (Νο. 26) και Deacon Blues (Νο 19). Από το τελευταίο, πήρε το όνομά του, το pop αγγλικό συγκρότημα! Το Aja εδραίωσε τη φήμη των Becker και Fagen ως τραγουδοποιών και τελειομανών, συνεργαζόμενοι με μουσικούς της jazz/fusion Larry Carlton, Lee Ritenour, Chuck Rainey, Wayne Shorter, Tom Scott, Steve Gadd, Rick Marotta, Victor Feldman και ο βραβευμένος με Grammy παραγωγός/ενορχηστρωτής Michael Omartian (πιάνο). Μετά την επιτυχία του Aja ( διαβάζεται Asia, όπως η ήπειρος), ζητήθηκε από τους Becker και Fagen να συνθέσουν γράψουν το ομώνυμο κομμάτι για την ταινία FM η οποία δεν πήγε καθόλου καλά, αλλά το τραγούδι ήταν επιτυχία, χαρίζοντας στον Steely Dan ένα ακόμη βραβείο Grammy. Όμως το Aja ήταν και παραμένει σαν ένα από τα καλύτερα άλμπουμ στη μουσική!
Στη συνέχεια οι Becker και Fagen αποφάσισαν να κάνουν ένα διάλειμμα πριν ξεκινήσουν τις ηχογραφήσεις του επόμενου άλμπουμ τους που ήταν το Gaucho (1980, Νο 9 Αμερική, Νο 27 Μ.Βρετανία), που σηματοδότησε μια σημαντική στυλιστική αλλαγή, με μεγαλύτερη έμφαση στον ρυθμό και την ατμόσφαιρα από ό,τι στις προηγούμενες δουλειές τους, αλλά οι ηχογραφήσεις κατέδειξαν την τυπική εμονική φύση τους προς την τελειομανία καθώς χρησιμοποίησαν τουλάχιστον 42 διαφορετικούς μουσικούς, με πάνω από ένα χρόνο στο στούντιο, ξεπερνώντας κατά πολύ το budget. Mόλις το ολοκλήρωσαν, υπήρξε μια τριμερής νομική διαμάχη μεταξύ της MCA, της Warner Bros και των Steely Dan για τα δικαιώματα κυκλοφορίας του με πρώτο τον Keith Jarrett που μήνυσε τους Walter Becker και Donald Fagen για παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων, ισχυριζόμενος ότι το ομώνυμο κομμάτι ήταν βασισμένο στο Long As You Know You're Living Yours από το άλμπουμ του Belonging του 1974 και τελικά πήρε συνθετικά δικαιώματα. Το Gaucho ήταν το τελευταίο άλμπουμ τους καθώς ακολούθησε μια 20ετία(!) χωρίς δίσκο. Μέχρι τότε, οι Walter Becker και Donald Fagen είχαν καθιερωθεί ως τα δύο μόνιμα μέλη των Steely Dan και χρησιμοποιούσαν μια σειρά καλών session μουσικών αλλά ξαφνικά η μεταξύ τους σχέση έγινε δύσκολη κυρίως λόγω της κλιμακούμενης χρήσης ναρκωτικών από τον Becker. Κατά τη διάρκεια των ηχογραφήσεων για το Gaucho, ο Becker χτυπήθηκε από αυτοκίνητο, αποκτώντας μια σειρά καταγμάτων στα πόδια. Κατά τη διάρκεια της εξάμηνης ανάρρωσής του, υπέφερε από δευτερογενείς λοιμώξεις, με τους 2 μουσικούς να συνεχίζουν να δουλεύουν μέσω τηλεφώνου!
Τα προσωπικά προβλήματα του Becker συνέχισαν όταν η σύντροφός του Karen Roberta Stanley πέθανε από υπερβολική δόση ναρκωτικών στο σπίτι του στις 30 Ιανουαρίου 1980 και η οικογένειά της τον μήνυσε για 17.500.000$, ισχυριζόμενη ότι την είχε μυήσει στην κοκαΐνη, τη μορφίνη, τα βαρβιτουρικά και την ηρωίνη. Το δικαστήριο αργότερα αποφάνθηκε υπέρ του Becker και η ιστορία έληξε εκεί.
Το Gaucho(No 9 USA, No 27 UK) κυκλοφόρησε τον Νοέμβριο του 1980, με τη φωτογραφία στο εξώφυλλο να είναι το γλυπτό του Αργεντινού καλλιτέχνη Israel Hoffmann. Τίτλος του έργου Guardia Vieja – Tango (Παλιά Φρουρά – Τάνγκο) με το πρωτότυπο να βρίσκεται σε ένα μουσείο δρόμου γνωστό ως Caminito στη La Boca, μια γειτονιά του Μπουένος Άιρες στην Αργεντινή.
Η επιτυχία του άλμπουμ ήταν το Hey Nineteen που φθάνει στο Νο10 του αμερικάνικου chart μικρών δίσκων, ενώ στο Time Out of Mind, κιθάρα έπαιξε ο Mark Knopfler των Dire Straits. Παρ όλη την επιτυχία του άλμπουμ, το συγκρότημα διαλύθηκε με τον Becker να μετακομίζει στο Maui, όπου καλλιέργησε αβοκάντο και αυτοαποκλήθηκε «κριτικός της σύγχρονης σκηνής", σταματώντας να ναρκωτικά. Ο Fagen κυκλοφόρησε το πολύ καλό προσωπικό άλμπουμ, The Nightfly (1982), έγραψε τη μουσική επένδυση για τα Bright Lights, Big City και ένα τραγούδι για το soundtrack του. Περιστασιακά ασχολήθηκε με παραγωγές για άλλους καλλιτέχνες, όπως και ο Becker, με πιο σημαντικά από αυτά ήταν δύο άλμπουμ που ο Becker παρήγαγε για τους China Crisis, που ο ήχος τους ήταν επηρεασμένος από τους Steely Dan. Μάλιστα στο άλμπουμ τους Flaunt the Imperfection(1985), ο Becker αναφέρεται ως επίσημο μέλος των China Crisis! To 1993 οι 2 μουσικοί συνεργάστηκαν ξανά, με τον Becker να κάνει παραγωγή στο δεύτερο άλμπουμ του Fagen, Kamakiriad, που «έβγαλε» τους 2 μουσικούς ξανά σε περιοδεία. Την ίδια χρονιά, το 1993 κυκλοφόρησαν το 4cd box set, Citizen Steely Dan, ενώ το 1994, ο Becker κυκλοφόρησε το πρώτο του προσωπικό άλμπουμ του, 11 Tracks of Whack, με συν-παραγωγό τον Fagen. Το 1995 κυκλοφόρησαν το Alive in America, με υλικό από τις περιοδείες τους 1993-1994 και ξανά βγήκαν περιοδεία .
Το 2000 ήταν η χρονιά που κυκλοφόρησαν το πρώτο studio άλμπουμ μετά από 20 χρόνια. To Two Against Nature(No6 USA, No 11 UK), κέρδισε τέσσερα βραβεία Grammy και ξανά έβγαλε το συγκρότημα σε περιοδεία, ενώ κυκλοφόρησαν το DVD Plush TV Jazz-Rock Party, που καταγράφει μια ζωντανή συναυλία στο στούντιο με τραγούδια από όλη την καριέρα τους. Τον Μάρτιο του 2001, εισήχθησαν στο Rock and Roll Hall of Fame, όπου κατά τη διάρκεια της τελετής έπαιξαν τα Black Friday και Do it Gagain, με τον Brian May στην κιθάρα. Δείτε το video
ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ ΑΛΜΠΟΥΜ - ΛΙΓΟ ΠΡΙΝ ΤΟ ΤΕΛΟΣ
Το 2003, κυκλοφόρησαν το Everything Must Go(Νο9 Αμερική, Νο 21 Μ.Βρετανία) που ήταν το τελευταίο άλμπουμ τους και το μοναδικό που δεν κατάφερε να ξεπεράσει το 500.000 αντίτυπα, ενώ ο Donald Fagen κυκλοφόρησε το τρίτο προσωπικό του άλμπουμ, Morph the Cat(2006), με το συγκρότημα να επιστρέφει στις περιοδείες.
Το 2008 ο Becker κυκλοφόρησε το δεύτερο άλμπουμ του, Circus Money, σε παραγωγή του Larry Klein, εμπνευσμένο από την τζαμαϊκανή μουσική. Και ο Fagen κυκλοφόρησε το τέταρτο άλμπουμ του, Sunken Condos(2012) για να φθάσουμε στο 2017 όπου έδωσαν την τελευταία συναυλία με τον Becker που πέθανε στις 3 Σεπτεμβρίου 2017, από επιπλοκές καρκίνου του οισοφάγου.
Ακολούθησε η γνωστή νομική διαμάχη με την χήρα του Becker να μηνύει τον Fagen, υποστηρίζοντας ότι ως κληρονόμος θα έπρεπε να ελέγχει το 50% των μετοχών του συγκροτήματος. Ο Fagen υπέβαλε ανταγωγή και το 2021, η νομική διαμάχη για τα δικαιώματα του συγκροτήματος ήταν ακόμη σε εξέλιξη, με τον Fagen να εικάζει κατά τη διάρκεια μιας συνέντευξης ότι «χιλιάδες δικηγόροι» πιθανότατα εμπλέκονται στη διαμάχη.
ΕΝ ΚΑΤΑΚΛΕΙΔΙ
Οι Steely Dan την 8ετία 1972-1980, κυκλοφόρησαν 7 άλμπουμ, το ένα καλύτερο από το άλλο. Συνδύασαν με εξαιρετικό τρόπο τη jazz με το soft rock, δημιουργώντας ένα ξεκάθαρα δικό τους στυλ, απόλυτα αναγνωρίσιμο και απόλυτα ποιοτικό.
TRIVIA
- Τα demo τους από το 1968 έως το 1971 έχουν κυκλοφορήσει πολλές φορές, χωρίς την άδεια τους.
- Ο Palmer αποχώρησε κατά τη διάρκεια των ηχογραφήσεων του δεύτερου άλμπουμ τους κι αργότερα συνέγραψε το Jazzman (Νο 2 Αμερική, 1974) με την Carole King.
- O Jef Skunk Baxter, ήταν μέλος των Ultimate Spinach και αργότερα των Spirit και Doobie Brothers. Έχει παίξει σε δεκάδες δίσκους σαν session ενώ έχει κάνει παραγωγή σε δίσκους των Nazareth, Carl Wilson, The Ventures, Nils Lofgren και Bob Welch.
ΔΙΣΚΟΓΡΑΦΙΑ
• Can't Buy a Thrill (1972)
• Countdown to Ecstasy (1973)
• Pretzel Logic (1974)
• Katy Lied (1975)
• The Royal Scam (1976)
• Aja (1977)
• Gaucho (1980)
• Alive in America (1995)
• Two Against Nature (2000)
• Everything Must Go (2003)
• Northeast Corridor: Steely Dan Live!(2021)
Α.Ρ.
1/9/25

Δημοσίευση σχολίου