Το 1970 βρίσκει τον Eric Clapton σε κακή ψυχολογική αλλά και βιολογική κατάσταση. Το φλερτ με τα ναρκωτικά είχε αρχίσει κι ο έρωτάς του για τη σύζυγο του καλύτερου φίλου του, την Patti Boyd Κα George Harrison, ήταν στο ...φόρτε του. Στην πραγματικότητα, οι Derek and the Dominos προέκυψαν από την απογοήτευση του Eric Clapton με την δημοσιότητα που σχετιζόταν με τα προηγούμενα συγκροτήματά του, τους Cream και Blind Faith όπου μετά τη διάλυση των τελευταίων, εντάχθηκε στους Delaney & Bonnie and Friends, τους οποίους είχε γνωρίσει όταν άνοιγαν την περιοδεία των Blind Faith στις ΗΠΑ (καλοκαίρι του 1969). Εκεί γνώρισε τον οργανίστα Bobby Whitlock, όπου οι 2 μουσικοί πέρασαν εβδομάδες, γράφοντας μια σειρά από τραγούδια "απλώς για να έχουν κάτι να παίξουν", όπως το έθεσε ο Whitlock! Αυτά τα τραγούδια αργότερα θα αποτελούσαν το μεγαλύτερο μέρος του υλικού στο άλμπουμ Layla and Other Assorted Love Songs.
Δύο άλλοι μουσικοί, ο μπασίστας Carl Radle και ο ντράμερ Jim Gordon, αφού τελείωσαν την περιοδεία με τον Joe Cocke κι έχοντας αποχωρήσει από τους Delaney & Bonnie, αρχίζουν να παίζουν μαζί (Clapton, Whitlock, Radle και Gordon) χωρίς να έχουν στο μυαλό τους κάτι συγκεκριμένο.
Η επιλογή για τη θέση του ντράμερ ήταν ο Keltner αλλά εκείνη την εποχή ηχογραφούσε με τον με τον κιθαρίστα Gábor Szabó και τελικά ο Clapton κατέληξε στον Gordon, που είχε παίξει στο άλμπουμ του George Harrison, All Things Must Pass. Οι Clapton, Gordon, Radle και Whitlock έπαιξαν στο άλμπουμ του Harrison, χωρίς να έχουν κάτι στο μυαλό τους για τη συνέχεια. Στην παρέα προστέθηκε κι ο κιθαρίστας Dave Mason παίζοντας για πρώτη φορά στις 14 Ιουνίου 1970 σε μια φιλανθρωπική συναυλία, στο Lyceum Theatre του Λονδίνου. Έως τότε εμφανιζόντουσαν με το όνομα Eric Clapton and Friends αλλά ήθελαν να το αλλάξουν.
ΠΩΣ ΠΗΡΑΝ ΤΟ ΟΝΟΜΑ ΤΟΥΣ
Το όνομά τους, που μοιάζει να αφορά κάποιο υπαρκτό πρόσωπο, προέκυψε κατά λάθος! Στο πρώτο τους live, στο Λονδίνο, τον Ιούνιο του 1970, επρόκειτο να εμφανιστούν με το (προσωρινό) όνομα Eric and The Dynamos, αλλά ο εκφωνητής μπερδεύτηκε και τους παρουσίασε ως Derek and The Dominos! Η μπάντα το βρήκε πολύ ωραίο όνομα και αποφάσισε να το κρατήσει. Βέβαια υπάρχει μα ολόκληρη ιστορία, που ξεκινάει από τον πιανίστα/οργανίστα Tony Ashton (από τους Paice Ashton Lord) που πρότεινε το Del and the Dominos, αποκαλώντας τον Eric Clapton, Derek ή Del, επειδή είχε συμμετάσχει στην περιοδεία των Delaney & Bonnie. Ο Whitlock υποστηρίζει ότι το όνομα που επιλέχθηκε ήταν το the Dynamics και ότι ο Ashton ήταν αυτός που πρόφερε λάθος το όνομα στην παρουσίαση όταν παρουσίασε το συγκρότημα. Ο βιογράφος των Clapton και Whitlock, Marc Roberty, έγραψε το 2013 ότι το Derek and the Dominos είχε ήδη αποφασιστεί πριν ανέβουν στη σκηνή. Σύμφωνα με τον Dexter, ο Clapton εντυπωσιάστηκε αμέσως από το όνομα, αλλά οι Whitlock, Radle και Gordon -όλοι Αμερικανοί- ανησυχούσαν ότι μπορεί να τους περάσουν για doo-wop συγκρότημα.
ΤΟ LAYLA
Ένα από τα πιο γνωστά τραγούδια του rock είναι το Layla , τόσο για τη μουσική του όσο και την ιστορία των στίχων του. Η έμπνευση προήλθε από δύο πηγές: το βιβλίο του Πέρση ποιητή Nijami Ganjavi (12ος αιών) με τίτλο Layla and Majnun αλλά ” και τον πόθο του για την γυναίκα του στενού του φίλου, George Harrison.
Ο φίλος τού Clapton, θεατρικός συγγραφεύς και ηθοποιός Ian Dallas, ήταν εκείνος ο οποίος τού έδωσε το βιβλίο Layla and Majnun, την εποχή που ασπαζόταν το Ισλάμ (1967).
Η ιστορία του νεαρού άνδρα (Qays), ο οποίος ερωτεύθηκε παράφορα την όμορφη Layla, έγραφε ποιήματα για τον έρωτά του αναφέροντας συχνά το όνομά της, αλλά δεν κατάφερε να την κάνει γυναίκα του, εξ αιτίας αρνήσεως του πατέρας της, οδηγώντας τον στην τρέλα, είχε έντονο αντίκτυπο στον Clapton, καθώς είχε ερωτευθεί την Pattie Boyd, μοντέλο και σύντροφος του κιθαρίστα των Beatles, George Harrison ο οποίος την είχε γνωρίσει στα γυρίσματα της ταινίας των Beatles A Hard day's Night. Παντρεύτηκαν το 1967, οι επαγγελματικές υποχρεώσεις όμως του Harrison και οι πνευματικές αναζητήσεις (ινδουισμός) τον απομάκρυναν από την Boyd όπως και η απαίτησή του να σταματήσει να εργάζεται. Για να τραβήξει την προσοχή του Harrison, η Boyd άρχισε να φλερτάρει με τον φίλο του Eric Clapton ο οποίος την ερωτεύτηκε και το πράγμα άρχισε να περιπλέκεται. Η σχέση της με τον Harrison δεν βελτιώθηκε και τελικά χώρισε το 1977 και παντρεύτηκε τον καλό του φίλο Clapton.
Όμως η ιστορία επαναλαμβάνεται και ο Clapton αφιερώνει πολλές ώρες στη δουλειά του και στο αλκοόλ κι απομακρύνεται από την Boyd με αποτέλεσμα να χωρίσουν, εξ ου και το Layla (Ψεύτρα) με τους στίχους να περιγράφουν τον έρωτά του για αυτήν. Το τραγούδι ξεκίνησε σαν μπαλάντα, όταν όμως ο Duane Allman έπαιξε το χαρακτηριστικό riff της εισαγωγής, το τραγούδι, με την προσθήκη των υπολοίπων μουσικών και την παραγωγή του Tom Dowd, έλαβε την τελική του μορφή, η οποία το κατέταξε στα κορυφαία τραγούδια της rock μουσικής. Λίγες ημέρες αργότερα, επιστρέφοντας στο στούντιο ο Clapton, άκουσε τον ντράμερ Jimmy Gordon να παίζει μία δική του σύνθεση στο πιάνο. Εντυπωσιασμένος απ’ ό,τι άκουσε, τον έπεισε να το προσθέσει στο Layla, πράγμα που έγινε κα όσοι ξέρετε το τραγούδι είναι η γέφυρα με το πιάνο στη μέση του τραγουδιού, χωρίζοντας το στα δύο, που «κόλλησαν» σε ένα! Διαβάστε εδώ την πλήρη ιστορία του τραγουδιού https://www.rockmachine.gr/2021/06/derek-and-dominoes-layla-eric-clapton.html
Οι πληροφορίες όμως για το τραγούδι, δεν τελειώνουν εδώ. Σύμφωνα με τον οργανίστα των Derek & the Dominos, Bobby Whitlock (συνέντευξη, 2011), και τον Graham Nash (αυτοβιογραφία 2014), ο Gordon έκλεψε την μελωδία από την τότε σύντροφό του, την τραγουδίστρια Rita Coolidge. Η τελευταία επιβεβαιώνει την ιστορία μέσω της αυτοβιογραφίας της (2016) και μάλιστα επισημαίνει ότι η ίδια είχε δώσει το demo του τραγουδιού της Time στον Clapton, αφού πρώτα το είχε παρουσιάσει σ’ εκείνον παίζοντας το στο πιάνο.
Ένα χρόνο μετά όταν η Coolidge τελείωνε το δίσκο της, άκουσε την Layla και αναγνώρισε την δική της σύνθεση. Αγόρασε τον δίσκο, όπου διαπίστωσε ότι έλειπε το δικό της όνομα από τους συνθέτες.
 |
| Το οπισθόφυλλο |
ΟΙ ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΕΙΣ
Τον Αύγουστο του 1970, το συγκρότημα πέταξε για το Μαϊάμι, για να ξεκινήσει ηχογραφήσεις με τον παραγωγό Tom Dowd, με τα 4 μέλη να γίνονται χρήστες σκληρών ναρκωτικών. "Μέναμε στο Thunderbird Motel, σήμερα ονομάζεται Sunny Isles Beach, και ό,τι ναρκωτικό ήθελες, μπορούσες να το βρεις στα γύρω μαγαζιά. Δίναμε παραγγελία κι σε λίγο το είχαμε στο δωμάτιο" λέει ο Clapton.Οι πρώτες μέρες των ηχογραφήσεων ήταν αντιπαραγωγικές. Τότε ο Dowd πρότεινε στον Clapton να πάνε σε μια συναυλία των Allman Brothers ( o Dowd είχε κάνει παραγωγής το άλμπουμ τους Idlewild South), όπου ο Άγγλος κιθαρίστας έμεινε με το στόμα ανοιχτό ακούγοντας τον Duane Allman. Δεν ήθελε πολύ για να τον καλέσει να παίξει μαζί τους, με τον Duane και τον Eric να δημιουργούν μια φιλία, που αποτέλεσε τον καταλύτη για το άλμπουμ Layla. Για περισσότερες από 10 ημέρες, ο Duane Allman ηχογραφούσε συνέβαλε στα περισσότερα από τα κομμάτια του άλμπουμ (δεν παίζει στα I Looked Away, Bell Bottom
Ο Clapton χαρακτήρισε τον Duane σαν «τον μουσικό αδερφό που δεν είχα ποτέ, αλλά εύχομαι να είχα» και φυσικά τον κάλεσε να γίνει μέλος των Derek and the Dominoes αλλά ο Αμερικάνος κιθαρίστας παρέμεινε στο δικό του συγκρότημα.
Για να ξανά γυρίσουμε στο άλμπουμ, στα 14 τραγούδια του βρίσκουμε 5 διασκευές (όλα blues), τα Nobody Knows You When You're Down and Out (Jimmy Cox), Key to the Highway (Charles Segar, Willie Broonzy), Have You Ever Loved a Woman (Billy Myles), Little Wing (Jimi Hendrix) και μια up-tempo εκδοχή της doo-wop μπαλάντας του It's Too Late( Chuck Willis).
Σύμφωνα με τον Dowd, η ηχογράφηση του Key to the Highway ήταν απρογραμμάτιστη κι κι ο λόγος που ηχογραφήθηκε ήταν ότι το συγκρότημα άκουσε τον Sam Samudio να ερμηνεύει το τραγούδισε σε ένα άλλο δωμάτιο του στούντιο. Για να ζεσταθούν, οι Dominos άρχισαν να το παίζουν αυθόρμητα και η αλεπού ο Dowd είπε στους μηχανικούς να τους ηχογραφήσουν, με αποτέλεσμα το fade-in του τραγουδιού. Ο Bobby Whitlock δίνει μια άλλη εκδοχή της ιστορίας, λέγοντας ότι η κασέτα κυλούσε ασταμάτητα σε όλη τη διάρκεια της ηχογράφησης, αλλά ότι ο Dowd είχε κάνει ένα διάλειμμα στην τουαλέτα αφήνοντας τα faders στο μίξερ κλειστά. Καθώς ξεκίνησε το τζαμάρισμα, γύρισε τρέχοντας πίσω στο control room, σηκώνοντας ακόμα το παντελόνι του και φωνάζοντας, «Σηκώστε τα faders!»
Από το ιστορικό αυτό άλμπουμ, θα ξεχωρίσω Bell Bottom Blues και Tell the Truth (και τα 2 συν-συνθέσεις των Clapton-Whitlock), που τόσα χρόνια δεν βαρέθηκα να ακούω. Ειδικά το δεύτερο
Ηχογραφήθηκε με παραγωγό τον Phil Spector και κυκλοφόρησε ως single, αλλά σύμφωνα με τον Whitlock, η προσέγγιση του Spector στο κομμάτι δεν του ταίριαζε και το single αποσύρθηκε! Slie κιθάρα παίζει ο Duane Allman και το τραγούδι ηχογραφήθηκε σαν ένα μεγάλο αργό ορχηστρικό jam, ενώ υπάρχει και έκδοση με φωνητικά που κυκλοφόρησε στο άλμπουμ σε πιο αργό ρυθμό.
Και οι δύο φωνητικές εκδοχές συμπεριλήφθηκαν αργότερα στη συλλογή του 1972, The History of Eric Clapton.
ΤΟ ΕΞΩΦΥΛΛΟ
Νομίσατε ότι θα γλυτώνατε την ιστορία για το εξώφυλλο; Για να κατανοήσετε την αισθητική λογική του, διαβάστε στο οπισθόφυλλο με τα ψιλά γράμματα, Cover painting by Frandsen-De Schomberg with thanks to his son, Emile, for the abuse of his house.
Το εξώφυλλο του άλμπουμ αναφέρεται ως «Ζωγραφική εξωφύλλου του Frandsen-De Schomberg σε ένδειξη ευχαριστίας προς τον γιο του, Emile, για την κακοποίηση του σπιτιού του». Ο Bobby Whitlock είπε σε μια συνέντευξη ότι τον Αύγουστο του 1970 κι ενώ έμεναν στο σπίτι του Emile Frandsen στη Γαλλία, πήγαν στο ατελιέ του πατέρα του αμέσως μετά έναν καβγά κι είδαν τον πίνακα που τελικά διακόσμησε το εξώφυλλο του δίσκου. Ο τίτλος ήταν La Fille au Bouquet (Κορίτσι με ανθοδέσμη), εντυπωσιάστηκαν και τον επέλεξαν για εξώφυλλο, με τον Clapton να προτείνει να μην αναφέρεται ούτε τίτλος ούτε το όνομα του συγκροτήματος, λογική που είχαν ξεκινήσει οι Beatles με το White Album κι ακολούθησαν οι Pink Floyd. 46 χρόνια μετά, ο Frandsen έκανε αγωγή κατά του Clapton, που διατάχθηκε να καταβάλει αποζημίωση για την αλλοίωση της εικόνας σε ένα χαρτονένιο αναδυόμενο παράθυρο που χρησιμοποιήθηκε στην επανέκδοση του άλμπουμ για την 40ή επέτειο. Η οικογένεια του Frandsen-De Schomberg, ο οποίος πέθανε το 1969, έλαβε ως αποζημίωση 5.000 ευρώ. Ο Clapton αργότερα έδωσε τον πίνακα στον George Harrison,, ο οποίος στη συνέχεια τον έδωσε στον Boyd, η οποία τον πούλησε σε δημοπρασία του οίκου Christie's, τον Φεβρουάριο του 2024 μαζί με επιστολές και σημειώματα τόσο από τους Clapton και Harrison, αντί του ποσού των 1.976.000 λιρών!
ΕΝ ΚΑΤΑΚΛΕΙΔΙ
Μπορεί να έχουν περάσει 56 χρόνια από την κυκλοφορία του και το Layla and other assorted Stories παραμένει φωτεινός μουσικός σηματοδότης. Σχεδόν όλοι σταματούν στο ομώνυμο τραγούδι, που δεν αμφισβητώ ότι είναι ένα πραγματικό εξαίσιο τραγούδι όμως θα πρότεινα, ειδικά στους μουσικούς, να προσέξουν το παίξιμο των Clapton και Allman (σ.σ. ο Duane είναι αδελφός του Gregg Allman, κιθαρίστας/πιανίστας και τραγουδιστή των Allman Brothers. O Duane Allman σκοτώθηκε τον Οκτώβριο του 1971, λίγο μετά την κυκλοφορία του άλμπουμ των Allman Brothers, Eat A Peach, όταν η Harley Davidson έπεσε σε προπορευόμενο φορτηγό που είχε σταματήσει). Πραγματικό ντελίριο!. Θεωρώ ότι δικαιολογημένα ο Claton εύκολα αντικατέστησε στις καρδιές των Άγγλων τον έτερο σπουδαίο κιθαρίστα Peter Green, ειδικά με τα άλμπουμ των Cream, Blind Faith, τα 2 των Derek and the Dominoes (το δεύτερο είναι το live In Concert) και το πρώτο ομότιτλο προσωπικό του (1970). Στα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του 70, ανακάλυψα το μαγευτικό παίξιμό του στο ραδιόφωνο από κάποια oαιρετική εκπομπή της ΕΡΑ (ελληνική ραδιοφωνία). Και γράφω αιρετική γιατί τότε ποιος παραγωγός να διανοηθεί να παίζει το Blues Power! Όχι γιατί απαγορευόταν αλλά η λογική και η μουσική αισθητική ήταν πολύ διαφορετική από την λίγο αργότερα της δεκαετίας του 80. Και για να κλείσω, ερωτεύτηκα το παίξιμό του, ειδικά έως το δεύτερο προσωπικό του άλμπουμ 461 Ocean Boulevard αλλά από εκεί και πέρα λες και απέταξε το blues κι άρχισε να παίζει soft rock! Καλός ήταν, αλλά όχι σαν την πρώτη Blues rock περίοδό του
ΤΙ ΕΚΑΝΑΝ ΜΕΤΑ
Όταν το συγκρότημα είχε διαλυθεί κυκλοφόρησε το 2πλό In Concert (19730, με ηχογραφήσεις τους από τον Οκτώβριο του 1970 στο Fillmore East.
ΜΗΤΗΡ ΜΑΘΗΣΕΩΣ
Τα κομμάτια από την πρώτη βραδιά του Allman στο Criteria studio, κυκλοφόρησαν στο δεύτερο CD του The Layla Sessions: 20th Anniversary Edition το 1990.
ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΡΙΧΑΡΔΟΣ
20/3/26
Ο ΣΩΤΗΡΗΣ ΤΣΙΑΠΗΣ ΓΙΑ ΤΟ LAYLA AND OTHER ASSORTED LOVE SONGS
Derek and the Dominoes
Δεν ξέρω αν είναι άδικο να ονομάσουμε το βραχύβιο σχήμα των Derek and the Dominos προσωπικό όχημα του Eric Clapton, αλλά μήπωs είναι έτσι? Το μοναδικό άλμπουμ τηs μπάνταs που κυκλοφόρησε το 1970 που εκτόs των σπουδαίων τραγουδιών που περιέχει, εγκαινίασε και μία στενή και ουσιαστική φιλία μεταξύ Clapton και Duane Allman, που δυστυχώs δεν έμελλε να διαρκέσει πολύ λόγω αιφνίδιου θανάτου του Duane από τροχαίο το 1971. Ο αμερικανόs κιθαρίσταs ηχογράφησε μαζί τουs και έπαιξε σχεδόν σε όλα τα κομμάτια lead & slide guitar με αποκορύφωμα τον κιθαριστικό διάλογο στο ανεπανάληπτο Layla! μετά απ αυτό το session δήλωσε ο Clapton,"ήμασταν τόσο μαστουρωμένοι που βγαίνονταs απ το στούντιο δεν θυμόμασταν ποιόs έπαιξε τί"! σήμα καταθέν Clapton το συναισθηματικό βάθοs του Bell bottom blues, και οι πειραγμένεs διασκευέs τραγουδιών blues καλλιτεχνών..μαγευτική επανεκτέλεση το Little wing του Jimi Hendrix, φόροs τιμήs στον Μεγάλο Κιθαρίστα, o οποίοs κατά τραγική ειρωνεία πέθανε δύο μήνεs πριν τη κυκλοφορία αυτού του δίσκου. Δεν λείπουν μερικά "φιλεράκια" όπωs το αδιάφορο I am yours, αλλά ποιόs δίνει σημασία, όταν βυθίζεται στην ομορφιά όλων των άλλων.. με μείγμα blues-rock με country πινελιέs όπωs το I looked away, ροκαμπίλι σαν το Keep on growing και παραδοσιακό δωδεκάμετρο rythm'n'blues όπωs το Key to the highway, βούτυρο στο ψωμί του κορυφαίου βρετανού συνθέτη, ο οποίοs πήρε τη σκυτάλη απ τουs αμερικανούs μπλουζίστεs και την εκτόξευσε στα πέρατα του κόσμου διδάσκονταs μουσική δημιουργία! η απαράμιλλη ευαισθησία που εκπέμπει στο Have you ever loved a woman αρκεί για να υποκλιθούμε στο ασύγκριτο ταλέντο του και την καλλιτεχνική του μοναδικότητα! όσο για την άψογη κιθαριστική τεχνική και δεξιοτεχνία του δεν χρειάζονται πολλά λόγια.. χωρίs εξωφρενικέs ταχύτητεs, feedback και μιά ντουζίνα παραμορφωτικά πετάλια, δίχωs στημένουs βιρτουόζικουs εντυπωσιασμούs! oι ευέλικτεs δαχτυλάρεs του η Stratocaster του η ψυχάρα του, το feeling και το phrasing αποτελούν το μαγικό password για τη πρόσβαση στη μουσική του παρακαταθήκη
Δημοσίευση σχολίου