Τον Αύγουστο του 1966, μέσα σ’ ένα αυτοσχέδιο στούντιο, στο Bay City του Μίσιγκαν, ένα -άγνωστο ως τότε- τοπικό γκρουπ, οι ? and the Mysterians (ολογράφως: Question Mark and the Mysterians) κυκλοφόρησε ένα τραγουδάκι, που το ατίθασο ύφος του και το αλησμόνητο keyboard riff του, το ανέδειξαν σε μια μοναδική επιτυχία. Μιλάμε για το 96 Tears, ένα κομμάτι που σήμερα θεωρείται το θεμέλιο του garage rock και, ακόμα περισσότερο, ο προάγγελος του punk.
ΠΩΣ ΓΡΑΦΤΗΚΕ
Πριν αναφερθούμε στο πώς προέκυψε το τραγούδι, ας δούμε πρώτα ποιοι ήταν αυτοί οι μυστήριοι... Mysterians. Ιδρυτής του γκρουπ ήταν ο Question Mark, κατά κόσμον Rudy Martinez, γιός Μεξικάνων μεταναστών στο Μίσιγκαν. Οι υπόλοιποι του γκρουπ ήταν ο Bobby Balderrama (κιθάρα), ο Frank Lugo (μπάσο), ο Eddie Serrato (ντραμς) και ο Lil’ Frank Rodriguez, ο άνθρωπος πίσω από το τόσο χαρακτηριστικό Vox Continental organ. Ο ? (Rudy Martinez) κράτησε για τον εαυτό του τον ρόλο του τραγουδιστή. Το γκρουπ σχηματίστηκε το 1962 και όλα του τα μέλη -όπως ο ιδρυτής ?- ήταν Μεξικάνοι μετανάστες.
«Ξεκινήσαμε το 1962», λέει ο Martinez σε μια συνέντευξή του, «μαζί, δηλαδή, με τους Beatles και τους Rolling Stones, μόνο που εμείς δεν είχαμε ιδέα τι συνέβαινε στον υπόλοιπο κόσμο. Δεν τα ξέραμε αυτά τα γκρουπ και -ασφαλώς- ούτε εκείνοι ήξεραν εμάς. Όμως, ένα τραγούδι αρκεί για να κάνει τη διαφορά, οπότε τώρα μάς ξέρουν». Αυτό το «ένα τραγούδι» ήρθε επιτέλους το 1966 και είναι το ’96 Tears’.
Δεν ήταν καθόλου εύκολο για τους ήρωές μας να φτάσουν στην επιτυχία. Μπορείτε, πιστεύω, να φανταστείτε το μέγεθος των κοινωνικών προκαταλήψεων που είχαν να αντιμετωπίσουν οι νεαροί μετανάστες. Ο Rudy Martinez είχε πείσει τον εαυτό του (και προσπαθούσε να πείσει και τους υπόλοιπους) ότι δεν είχε μεξικάνικη καταγωγή, αλλά ότι προερχόταν από τον πλανήτη Άρη!
Τι να κάνει; Δεν ξέρω αν έπεισε κανέναν, ξέρω όμως ότι κατάφερε, τουλάχιστον, να δημιουργήσει αυτό το γκρουπ με παιδιά σαν αυτόν, που είχαν γαλουχηθεί με τους ήχους του surf rock και ένιωθαν πιεστική την ανάγκη της αναγνώρισης και της επιτυχίας. Και πράγματι, σε κάποια ανύποπτη στιγμή ήρθε η έμπνευση και η καθιέρωση!
«Κάναμε πρόβα», θυμάται ο Balderrama, «όταν ξαφνικά ο Lil’ Frank άρχισε να παίζει στο αρμόνιο αυτό το riff, που πατούσε σε δύο ακόρντα. Ξεκίνησα λοιπόν κι εγώ να παίζω αυτά τα ακόρντα στην κιθάρα και, σε κάποια στιγμή, ο Question Mark άρχισε να τραγουδάει τους στίχους: 'Too many teardrops for one heart to be crying'. Αυτό ήταν». «Ναι, πραγματικά», επιβεβαιώνει ο Martinez, «η μελωδία μού καρφώθηκε αμέσως στο μυαλό. Ήταν εντελώς αυθόρμητο».
ΑΠΗΧΗΣΗ
Αυτός ο υπνωτιστικός ήχος του αρμόνιου, το χαλαρό τραγουδιστικό ύφος του Martinez και το στακάτο πρώιμο punk παίξιμο της κιθάρας του Balderrama προξένησαν μεγάλη αίσθηση στο ραδιόφωνο του Detroit και, σύντομα σε όλη την Αμερική. Πριν καλά-καλά βγει ο Οκτώβρης, το 96 Tears ήταν Νο 1 στα charts, εν μέσω -μην ξεχνάμε- της British Invasion! Την ίδια εντυπωσιακή πορεία προς την κορυφή είχε και στον Καναδά. Το Billboard κατέταξε το τραγούδι ως το 5ο καλύτερο στον κόσμο για το 1966, ενώ το Rolling Stone το κατέταξε στη θέση 213 της περίφημης λίστας του ‘500 Greatest Songs of All Time’. Και όλα αυτά για ένα τραγούδι, που ηχογραφήθηκε στο υπόγειο της κυρίας Lilly Gonzales, ιδιοκτήτριας της μικρής δισκογραφικής εταιρίας Pa-Go-Go, που ήταν η πρώτη που πραγματικά στήριξε το γκρουπ και τους βοήθησε να κλείσουν κανονικό συμβόλαιο στη συνέχεια.
ΠΟΙΟΙ ΤΟ ΔΙΑΣΚΕΥΑΣΑΝ
Μαζί με την κατάκτηση της κορυφής των charts ήρθε και η σειρά των διαφόρων διασκευών του κομματιού, κάτι πολύ συνηθισμένο τότε. Πρώτη και καλύτερη η Aretha Franklin, που το διασκεύασε μόλις έναν χρόνο μετά την κυκλοφορία του. Την ίδια χρονιά, το διασκεύασε και η σπουδαία RnB τραγουδίστρια Big Maybelle, ενώ και οι ίδιοι οι Mysterians παρουσίασαν μια έκδοση του τραγουδιού με ισπανικούς στίχους. Θα πρέπει πάντως να αναφέρουμε και κάποιες πιο πρόσφατες, αλλά εξίσου σημαντικές διασκευές, όπως αυτές των Stranglers, των Inspiral Carpets και των Primal Scream.
ΤΙ ΕΚΑΝΑΝ ΜΕΤΑ
Δυστυχώς, η μεγάλη αυτή επιτυχία των ‘? and the Mysterians’ ήταν, στην πραγματικότητα, και το κύκνειο άσμα τους. Το επόμενο τραγούδι τους, με τίτλο Can’t Get Enough of You, Baby, δεν κατάφερε να πάει πιο πάνω από το Νο 22 και αυτό ήταν! Οι ‘? And the Mysterians’ άντεξαν δύο ακόμα χρόνια μαζί. Έπειτα ήρθε, αναπόφευκτα, η διάλυση. «Είχαμε πολλά προβλήματα με την εταιρία μας», μας λέει ο Martinez, «είμασταν αφελείς, εμπιστευόμασταν εύκολα τον οποιονδήποτε». Φυσικό επακόλουθο, οι καυγάδες για τα κέρδη, αλλά και η αγωνία για την παρουσίαση της επόμενης επιτυχίας τους, που δεν φαινόταν στον ορίζοντα. «Εν τω μεταξύ, κάποιοι από το γκρουπ παντρεύτηκαν», συνεχίζει ο Martinez, «και οι γυναίκες τους τους θέλαν κοντά τους, όχι στο συγκρότημα». Ήταν πολύ σύντομη η πορεία τους, αλλά πολύ ουσιαστική και πολύ επιδραστική. «Φέραμε το rock ‘n’ roll πίσω στην Αμερική», λέει ο Martinez, «παρά την Βρετανική Εισβολή. Είμασταν ένας καινοφανής αστέρας, που άστραψε στο σύμπαν». Ε, καλά! Περίπου!
ΜΗΤΗΡ ΜΑΘΗΣΕΩΣ
Ως συνήθως, υπήρξαν οι πονηροί, που θεώρησαν ότι ο αριθμός 96‘ του τίτλου, είναι απλώς ένα καμουφλάρισμα του 69. Ο Martinez το διαψεύδει αυτό κατηγορηματικά, ισχυριζόμενος μάλιστα, ότι ο αριθμός 96 έχει φιλοσοφική σημασία, μόνο που δεν μας έχει διευκρινίσει ποτέ ποια είναι, τέλος πάντων, αυτή η σημασία.
Για να τονίσουν τη σημασία του ονόματός τους, οι ‘? And the Mysterians’ εμφανίζονταν πάντα με σκούρα γυαλιά.
Ο Martinez δεν ήθελε για τίτλο το 96 Tears, φοβούμενος ότι θα θεωρηθεί «κλεψιά» από τους Rolling Stones και το ‘19th Nervous Breakdown’, όμως τελικά μεταπείστηκε από τα υπόλοιπα μέλη του γκρουπ.
Το τραγούδι αυτό καθιέρωσε το αρμόνιο Vox Continental -όπως και το παρεμφερές Farfisa- σε σήμα κατατεθέν του ήχου της εποχής, καθώς πολλοί κημπορντίστες το προτιμούσαν αντί του βαριού και ασήκωτου (κυριολεκτικά) Hammond.
To 96 Tears ανήκε στα πιο αγαπημένα των Αμερικανών στρατιωτών στο Βιετνάμ.
ΔΙΚΑΙΟΠΟΛΙΣ
7/3/26



Δημοσίευση σχολίου