ΚΑΠΟΙΕΣ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ
Ο Dave Brubeck (1920-2011) συγκαταλέγεται στους σημαντικότερους πιανίστες και συνθέτες της jazz. Στην μακρά δημιουργική του πορεία, περιβαλλόταν πάντα από διαλεχτούς μουσικούς, με τους οποίους συγκροτούσε συνήθως ένα κουαρτέτο, που είχε πάντα το όνομά του: Dave Brubeck Quartet. Το κουαρτέτο αυτό έφτασε στο ζενίθ του κατά το διάστημα 1958-1967, όταν απαρτιζόταν -πλην του Brubeck- από τρεις ακόμα κορυφαίους μουσικούς: τον σαξοφωνίστα Paul Desmond (1924-1977), τον μπασίστα Eugene Wright (1923-2020) και τον ντράμερ Joe Morello (1928-2011). Με αυτό το lineup λοιπόν, οι Dave Brubeck Quartet εξασφαλίζουν τη γενναιόδωρη επιδότηση του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ (State Department) για μια παγκόσμια περιοδεία διάδοσης της jazz, όπου βρίσκουν την ευκαιρία να έρθουν σε επαφή με την μουσική διαφόρων λαών και να εμπλουτίσουν τις γνώσεις τους και την δεξιοτεχνία τους με νέους ρυθμούς και τεχνικές. Όλη αυτή η πολύτιμη εμπειρία καταγράφηκε σε ένα άλμπουμ, που ηχογράφησαν μετά την επιστροφή τους και το κυκλοφόρησαν το 1959, με τίτλο Time Out. Το άλμπουμ αυτό έγραψε ιστορία, καθώς είναι το πρώτο άλμπουμ jazz που πούλησε πάνω από ένα εκατομμύριο αντίτυπα και παραμένει, μέχρι σήμερα, το κορυφαίο σε πωλήσεις jazz άλμπουμ όλων των εποχών. Και βέβαια, είναι αυτό που περιέχει το Take Five.
ΠΩΣ ΠΡΟΕΚΥΨΕ TO TAKE FIVE
Η μουσική jazz είναι παιδί των blues της Νέας Ορλεάνης. Είναι φυσικό, λοιπόν, να κινείται στον κλασικό ρυθμικό κύκλο των blues, δηλαδή στο μέτρο 4/4, αυτό που οι Αμερικάνοι ονομάζουν four to the floor. Άντε σε μερικές περιπτώσεις, να χρησιμοποιούν και τα 3/ 4, το μέτρο του βαλς δηλαδή, αλλά το συνηθισμένο μέτρο είναι τα 4/4, όπως και στο ροκ άλλωστε. Και στην Ελλάδα χρησιμοποιούμε συχνά αυτό το μέτρο, είναι το μέτρο του χασάπικου. Όμως, όπως είπαμε, η επαφή των μελών του κουαρτέτου με τις μουσικές του κόσμου, τους απελευθέρωσε από τις συνήθεις φόρμες και έτσι, ο ντράμερ Joe Morello βρέθηκε να σολάρει, ακολουθώντας ένα πρωτόγνωρο μέτρο, τα 5/4. Βρίσκοντάς το πολύ ενδιαφέρον, το πήγε στον μαέστρο Dave Brubeck για να το επενδύσει με κάποια ταιριαστή μελωδία. Μόνο που την εποχή εκείνη, το γκρουπ τελείωνε τις ηχογραφήσεις του Time Out και ο Brubeck δεν είχε χρόνο για νέες συνθέσεις. Θυμήθηκε όμως, ότι είχε ακούσει τον σαξοφωνίστα του, τον Paul Desmond να αυτοσχεδιάζει πάνω σε κάποια blues μοτίβα, που ο Brubeck θεώρησε ότι θα μπορούσαν να προσαρμοστούν στα 5/4. Πράγματι, ο Paul Desmond προσάρμοσε όχι ένα, αλλά δύο μοτίβα στο νέο ρυθμό και ο Brubeck τα δόμησε σε τριαδική μορφή (ternary form), κάτι πολύ διαδεδομένο για jazz κομμάτι. Το αποτέλεσμα ήταν εξαιρετικό! Δυσκολεύτηκαν πολύ στην αρχή, μέχρι να συνηθίσουν το νέο μέτρο, αλλά -όταν πια το κατάφεραν- καθιέρωσαν ένα εντελώς πρωτότυπο άκουσμα. Ο Brubeck βάφτισε το νέο κομμάτι Take Five, για να αναφερθεί στο νέο μέτρο 5/4, αλλά κάνοντας συγχρόνως και ένα λογοπαίγνιο, αφού Take Five σημαίνει το πεντάλεπτο διάλειμμα.
Ο ΑΠΟΗΧΟΣ
Παρόλο που το Take Five ήταν το τελευταίο κομμάτι που ηχογραφήθηκε για το Time Out, ήταν αυτό που επιλέχτηκε ως το σινγκλ προώθησης του άλμπουμ, τον Σεπτέμβριο του 1959. Στην αρχή, η υποδοχή του ήταν χλιαρή, σιγά-σιγά όμως άρχισε να αποκτά μεγάλη φήμη, ώσπου το 1961 αναδείχτηκε σε παγκόσμια επιτυχία, φτάνοντας σήμερα να κατέχει τον τίτλο του δημοφιλέστερου κομματιού jazz στην Ιστορία. Οι διασκευές του είναι αμέτρητες και, φυσικά, δικαίως έχει την θέση του στο Grammy Hall of Fame.
Παρόλη την ουσιώδη συνεισφορά τους στη δημιουργία του κομματιού, ούτε ο Brubeck, ούτε ο Morello διεκδίκησαν ποτέ δικαιώματα από τις πωλήσεις του, αφήνοντάς τα αποκλειστικά στον Desmond, ο οποίος, πριν από τον πρόωρο θάνατό του από καρκίνο, παραχώρησε τα δικαιώματα αυτά στον Αμερικανικό Ερυθρό Σταυρό.
ΔΙΚΑΙΟΠΟΛΙΣ
23/5/26
Δημοσίευση σχολίου